สกสว. เดินหน้าพัฒนา (ร่าง) กฎหมายรอง พ.ร.บ. ส่งเสริมการใช้ประโยชน์ผลงานวิจัยฯ เน้นเกิดประโยชน์สูงสุดต่อประเทศ

ประธานคณะกรรมการอำนวยการ สกสว. เปิดการประชุมคณะกรรมการอำนวยการ สกสว. ครั้งที่ 11/2564 ถกประเด็นพิจารณาสำคัญ ความคืบหน้าการขับเคลื่อน พ.ร.บ. ส่งเสริมการใช้ประโยชน์ผลงานวิจัยฯ และกฎหมายลำดับรอง

          เมื่อวันที่ 5 พฤศจิกายน 2564 ที่ผ่านมา ศาสตราจารย์ ดร.ปิยะวัติ บุญ-หลง ประธานกรรมการอำนวยการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) เป็นประธานเปิดการประชุมคณะกรรมการอำนวยการ สกสว. ครั้งที่ 11/2564 ผ่านระบบการประชุมออนไลน์ เพื่อหารือความคืบหน้าในการดำเนินงานด้านต่าง ๆ ของ สกสว. โดยมีประเด็นความก้าวหน้าการขับเคลื่อนพระราชบัญญัติส่งเสริมการใช้ประโยชน์ผลงานวิจัยและนวัตกรรม พ.ศ. ... เป็นหนึ่งในประเด็นสำคัญที่มีการพิจารณากันวันนี้ หลังจากเมื่อวันที่ 17 กันยายน ที่ผ่านมา ที่ประชุมร่วมกันของรัฐสภา มีมติเห็นชอบร่าง พ.ร.บ. ส่งเสริมการใช้ประโยชน์ผลงานวิจัยและนวัตกรรม

         โอกาสนี้ รองศาสตราจารย์ ดร.พงศ์พันธ์ แก้วตาทิพย์ รองผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) ได้รายงานความก้าวหน้าต่อประเด็นดังกล่าวในที่ประชุมว่า ขณะนี้กฎหมายดังกล่าว อยู่ในกระบวนการรอโปรดเกล้าฯ ลงพระปรมาภิไธยและประกาศพระราชกิจจานุเบกษา ก่อนมีผลบังคับใช้ภายใน 180 วัน ช่วงเวลานี้จึงเป็นเวลาที่คณะทำงาน สกสว. และ สำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) จัดทำอนุบัญญัติ หรือกฎหมายลำดับรองให้เรียบร้อย โดยขณะนี้ยังอยู่ในขั้นตอนดำเนินการรับฟังความคิดเห็น (ร่าง) กฎหมายลำดับรองจากหน่วยงานเพิ่มเติม หลังจากรับฟังข้อเสนอแนะจากทาง ศาสตราจารย์ (พิเศษ) ดร. เอนก เหล่าธรรมทัศน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) รวมถึงการจัดเวทีรับฟังความคิดเห็นจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสียใน 46 หน่วยงาน จำนวน 2 ครั้ง

โดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. ได้ให้ข้อเสนอแนะที่สำคัญ คือ

1. ควรมีการเตรียมความพร้อมของหน่วยบริหารจัดการทุน (พีเอ็มยู) ให้สามารถปฏิบัติได้ ก่อนพระราชบัญญัติฯ และกฎหมายลำดับรองจะผลบังคับใช้

2. ควรมีการขับเคลื่อนการเคลื่อนไหวทางสังคม (Social Movement) เพื่อสื่อสารให้ข้าใจง่ายและสร้างการรับรู้

ควรสนับสนุนการสร้างขีดความสามารถให้แก่หน่วยจัดการทรัพย์สินทางปัญญาอื่น ที่ไม่ใช่หน่วยของมหาวิทยาลัยเท่านั้น

3. ควรมีหน่วยจัดการทรัพย์สินทางปัญญากลางของประเทศ เพื่อช่วยบริหารทรัพย์สินทางปัญญา รวมถึงเสริมสร้าง4. ความเข้มแข็งให้กับหน่วยจัดการทรัพย์สินทางปัญญาอื่น

5. ควรพัฒนากำลังคนด้านการจัดการทรัพย์สินทางปัญญา

         นอกจากนี้ ยังเห็นว่ามีประเด็นที่ควรพิจารณาเพิ่มเติม นอกเหนือจากที่ไม่ได้ระบุใน พ.ร.บ. ฉบับนี้ คือ เรื่องการยกระดับความสามารถด้านวิศวกรรมและเทคโนโลยีให้กับผู้ประกอบการที่มีบทบาทสำคัญในการรับถ่ายทอดเทคโนโลยี การสร้างตลาดรองรับทั้งในประเทศและต่างประเทศ รวมถึงสร้างกระบวนการรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์

         โดยหลังจากการรายงานความก้าวหน้าดังกล่าว คณะกรรมการอำนวยการ สกสว. เห็นควรว่า พ.ร.บ. ส่งเสริมการใช้ประโยชน์ผลงานวิจัยและนวัตกรรม รวมถึงกฎหมายรอง ถือได้ว่ามีความสำคัญกับการขับเคลื่อนระบบวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ระบบ ววน.) ของประเทศ ควรมุ่งเน้นการพิจารณาเป็นพิเศษ เพื่อให้กฎหมายฉบับนี้เกิดประสิทธิผลสูงสุดกับการพัฒนาประเทศต่อไป